دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، روز دوشنبه به اظهارات مارک کارنی (Mark Carney)، نخست‌وزیر کانادا، واکنش شدیدی نشان داد؛ مقامی که روز جمعه اعلام کرده بود هرگونه تعرفه جدید از سوی آمریکا بر کالاهای کانادایی را با اقدامات متقابل پاسخ خواهد داد. بر اساس آمارها، کانادا به عنوان سومین مبدأ بزرگ واردات ایالات متحده شناخته می‌شود و در سال ۲۰۲۵ بیش از ۳۸۰ میلیارد دلار کالا از مرزهای این کشور وارد بازار آمریکا شده است.
به گزارش واضح به نقل از ان‌بی‌سی نیوز (به قلم استیو کوپاک)، دونالد ترامپ با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی تروث سوشیال (Truth Social) تهدید کرد که از تاریخ ۱ ژانویه ۲۰۲۷، تعرفه ۵۰ درصدی بر خودروها، کامیون‌ها، قطعات خودرو و فولاد وارداتی از کانادا اعمال خواهد کرد.
ترامپ در پیام خود نوشت: «کانادا سال‌هاست که از ایالات متحده آمریکا سوءاستفاده می‌کند. آن‌ها در زمینه تجارت و سایر حوزه‌ها، جزو بدترین کشورهای جهان برای تعامل و معامله هستند.»
بر اساس داده‌های اداره سرشماری ایالات متحده، کانادا در رتبه سومین مبدأ بزرگ واردات کالا به آمریکا قرار دارد و ارزش کالاهای وارداتی از این کشور در سال ۲۰۲۵ از مرز ۳۸۰ میلیارد دلار فراتر رفته است.
شکست مذاکرات واشنگتن و اتاوا و اعمال تعرفه‌های سنگیناین تنش جدید به دنبال دور تازه‌ای از تعرفه‌ها رخ می‌دهد که صبح روز شنبه، پس از به بن‌بست رسیدن مذاکرات چند هفته‌ای میان واشنگتن و اتاوا، علیه کالاهای کانادایی اجرایی شد.
مارک کارنی در اواخر روز جمعه، پس از آنکه اعلام کرد دولت آمریکا «شرایط جدید، غیراقتصادی و ناعادلانه‌ای» را پیشنهاد داده است، تیم مذاکره‌کننده کانادا را از میز گفتگوها خارج کرد. این عوارض گمرکی ۵۰ درصدی که از نخستین دقایق روز شنبه به وقت محلی اجرایی شدند، طیف گسترده‌ای از اقلام صادراتی کانادا، از چوب‌های هاکی تا مصالح ساختمانی را در بر گرفتند.
نخست‌وزیر کانادا روز شنبه تاکید کرد: «ما نمی‌توانیم طوفانی را که از سوی واشنگتن می‌وزد متوقف کنیم؛ اما برای محافظت از کارگران، کشاورزان، خانواده‌ها و کسب‌وکارهای کانادایی، تعرفه‌های جدید آمریکا را به صورت دلار در برابر دلار تلافی خواهیم کرد.»
اختلاف نظر مقامات آمریکا و کانادا بر سر واژه «جنگ تجاری»دقایقی پیش از انتشار پیام ترامپ، جیمیسون گریر (Jamieson Greer)، نماینده تجاری ایالات متحده، تلاش کرد تا در محافل عمومی تبعات تعرفه‌های روز شنبه را کم‌اهمیت جلوه دهد.
گریر در مصاحبه با شبکه خبری CNBC اظهار داشت: «تصور می‌کنم بازارها به خوبی دریافته‌اند که این تصمیم بر حجم بسیار اندکی از تجارت دو کشور اثر می‌گذارد.» وی همچنین افزود که برای توصیف این اقدامات از عبارت «جنگ تجاری» استفاده نخواهد کرد.
با این حال، از دیدگاه نخست‌وزیر کانادا، این کشور از سوی آمریکا — که دهه‌ها یکی از نزدیک‌ترین شرکا و متحدان راهبردی‌اش بوده — مورد تهاجم اقتصادی قرار گرفته است. کارنی در جمع خبرنگاران در اتاوا گفت: «زمانی که به شما حمله می‌شود، شما در وضعیت جنگی قرار دارید و به ما حمله شده است.» وی خاطرنشان کرد که اتاوا برای اقدام متقابل تا زمان اجرای رسمی این تعرفه‌های موسوم به بخش ۳۳۸ (Section 338) صبر کرده بود.
تهدید کانادا به قطع صادرات برق و مواد معدنی حیاتی به آمریکادر پی موضع‌گیری روز دوشنبه ترامپ، داگ فورد (Doug Ford)، نخست‌وزیر ایالت انتاریو به عنوان پرجمعیت‌ترین استان کانادا، در گفتگو با خبرگزاری آسوشیتد پرس (AP) تصریح کرد که رئیس‌جمهور آمریکا رسماً علیه نزدیک‌ترین دوست و متحد خود اعلام جنگ اقتصادی کرده است.
فورد با اعلام اینکه در اقدامات تلافی‌جویانه «تمامی گزینه‌ها روی میز است»، افزود که کانادا می‌تواند صادرات برق به آمریکا را قطع کرده و ارسال مواد معدنی حیاتی (Critical Minerals) را با محدودیت‌های شدید روبه‌رو سازد. وی در این رابطه گفت: «من جلوی صادرات این مواد را خواهم گرفت و حتی یک دانه شن هم از انتاریو خارج نخواهد شد.»
علاوه بر این، پایگاه خبری بلومبرگ (Bloomberg) گزارش داد که مارک کارنی در حال طراحی و تنظیم سیاست‌های تلافی‌جویانه‌ای است که در صورت نیاز تا پایان دوره ریاست‌جمهوری ترامپ پابرجا باقی بمانند.
پیامدهای تعرفه ۵۰ درصدی بر زنجیره تامین صنعت خودروسازی و توافق USMCAدونالد ترامپ در بیانیه اخیر خود مشخص نکرد که آیا خودروها و قطعات یدکی منطبق بر پیمان تجاری آمریکا-مکزیک-کانادا (USMCA) همچنان از معافیت‌های گمرکی برخوردار خواهند بود یا خیر. در حال حاضر، خودروهای ساخت کانادا که الزامات USMCA را نقض کنند با تعرفه ۲۵ درصدی آمریکا مواجه می‌شوند.
همچنین فولاد وارداتی از کانادا در شرایط فعلی مشمول تعرفه ۵۰ درصدی است و هنوز مشخص نیست که آیا با تصمیم جدید ترامپ، این رقم به ۱۰۰ درصد خواهد رسید یا خیر.
کارشناسان معتقدند در صورت اجرایی شدن کامل این تصمیم، افزایش تعرفه قطعات یدکی و خودرو بیشترین آسیب و اختلال را متوجه مصرف‌کنندگان و کمپانی‌های بزرگ صنعت خودروسازی خواهد کرد؛ چراکه زنجیره تامین و فرآیند تولید خودرو میان آمریکا، کانادا و مکزیک به شدت یکپارچه است و قطعات و خودروها پیش از مونتاژ نهایی بارها میان مرزهای این سه کشور جابه‌جا می‌شوند.
این اقدامات تعرفه‌ای می‌تواند آینده توافق‌نامه تجاری USMCA را که در دوره نخست ریاست‌جمهوری ترامپ جایگزین پیمان نفتا (NAFTA) شده بود، در هاله‌ای از ابهام فرو ببرد؛ به ویژه پس از آنکه دولت ترامپ اعلام کرد قصد ندارد این پیمان را به شکل کنونی تمدید کند و آن را وارد فرآیند بازنگری‌ها و مذاکرات سالانه کرده است.
