هنگامی که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، اسکات بسنت (Scott Bessent) را برای هدایت وزارت خزانه‌داری آمریکا برگزید، فعالان وال استریت این انتخاب را جشن گرفتند. با این حال، اکنون این مدیر سابق صندوق‌های پوشش ریسک (Hedge Fund) از سوی همان بازارهایی که موجب صعود و قدرت‌گیری او شدند، تحت آزمونی بسیار سخت و سرنوشت‌ساز قرار گرفته است.
به گزارش واضح به نقل از پولیتیکو (POLITICO)، اعتبار وزیر خزانه‌داری به‌عنوان متولی و سکاندار بازارهای مالی ایالات متحده پس از آن به شدت در معرض خطر قرار گرفت که وی هفته گذشته معامله‌گران را با طرح جدید خرید اوراق قرضه شگفت‌زده کرد؛ برنامه‌ای که با هدف کاهش نرخ بهره پرداختی دولت فدرال برای بدهی‌های بلندمدت طراحی شده بود.
این اقدام در ابتدا موجب شکل‌گیری یک رالی کوتاه‌مدت در بازار شد و نرخ‌ها را از نزدیکی اوج ۲۰ ساله خود به پایین کشید؛ اما این دستاوردها کاملاً موقتی بودند و معامله‌گران وال استریت اکنون در این بلاتکلیفی به سر می‌برند که بسنت—که پیش‌تر مدعی داشتن یک «جعبه‌ابزار بزرگ» شده بود—در گام بعدی چه تصمیمی اتخاذ خواهد کرد.
بازار اوراق خزانه‌داری؛ شریان حیاتی نظام مالی و انتقاد تند متحدان بسنتبازار اوراق قرضه خزانه‌داری ستون فقرات و شریان حیاتی نظام مالی بین‌المللی محسوب می‌شود. در همین حال، برخی از متحدان قدیمی وزیر خزانه‌داری از جمله استنلی دراکن‌میلر (Stanley Druckenmiller)، کارفرمای سابق وی و چهره پرنفوذ وال استریت، این مانور اقتصادی را خطایی راهبردی توصیف کرده‌اند که می‌تواند هزینه‌های استقراض را افزایش داده، حفاظ‌های قانونی مهارکننده هزینه‌کردهای بی‌رویه دولت فدرال را از میان ببرد و به مرور زمان، اعتماد جهانی به دارایی‌های بدهی آمریکا را تضعیف نماید.
محمد ال‌اریان (Mohamed El-Erian)، استاد مدرسه کسب‌وکار وارتون و مشاور ارشد اقتصادی در کمپانی آلیانتس (Allianz)، در گفتگو با پولیتیکو تصریح کرد که سرمایه‌گذاران به لطف رشد بخش خصوصی و گزارش‌های مالی قدرتمند، تمایل داشتند از سیاست‌های مالی و تجاری دولت چشم‌پوشی کنند؛ اما اگر خزانه‌داری در دوره‌های ثبات نسبی به دخالت مستقیم در بازارهای بدهی ادامه دهد، تداوم این اطمینان به هیچ عنوان تضمین‌شده نخواهد بود.
ال‌اریان که پیش‌تر دیدگاهی مثبت نسبت به مهارت‌های اجرایی بسنت داشت، افزود: «من عمیقاً نگران هستم؛ اگر مداخله در بازار اوراق قرضه تداوم یابد، ما را به مسیری کاملاً متفاوت و پرمخاطره خواهد برد.»
سقوط اعتبار استقراض ارزان؛ خطر بن‌بست کامل در وال استریتوزیر خزانه‌داری همواره خود را برترین فروشنده اوراق قرضه در آمریکا نامیده و با اتکا به سابقه درخشان خود در جایگاه معامله‌گر وال استریت و تاریخ‌نگار اقتصادی، در پی تحمیل اقتدار و ثبات به بازارها بوده است. با این حال، اگر فعالان بازار اعتماد خود را به توانایی او در مدیریت بهینه بدهی ملی آمریکا از دست بدهند، توان وی برای آرام‌سازی بازارها در دوره‌های بحران از بین رفته و توانایی واشنگتن برای استقراض ارزان‌قیمت سلب خواهد شد.
یکی از متحدان قدیمی بسنت در گفتگو با پولیتیکو خاطرنشان کرد: «بازار در پی درک شفاف اهداف وزارت خزانه‌داری است. اگر وزیر نتواند این اهداف را به شکلی کارآمد تبیین کند و سیاست‌های اقناع کلامی او شکست بخورد، او عملاً به گل خواهد نشست و کاملاً از کار خواهد افتاد.»
مسئولیت‌های دیپلماتیک و اعلام «روز نبرد اقتصادی» علیه ایرانبسنت در شرایطی با مسئولیت‌های جدید در تعیین سیاست‌های خارجی و اقتصادی دست‌وپنجه نرم می‌کند که کادر رسمی وزارتخانه او با تعدیل نیرو مواجه شده است. وی به‌تازگی در بیانیه‌ای موسوم به «روز نبرد اقتصادی (economic D-Day)»، تهدیدهای تحریمی جدیدی را علیه کشورهای طرف قرارداد تجاری با ایران رونمایی کرد؛ آن هم در حالی که بازارهای مالی همچنان در حال سنجش پیامدهای بلندمدت مناقشاتی هستند که بازار جهانی نفت را دگرگون ساخته است.
بسنت همواره از بازدهی اوراق قرضه بلندمدت خزانه‌داری—که تعیین‌کننده نرخ سود وام مسکن و تسهیلات مصرفی شهروندان است—به‌عنوان فشارسنج اصلی موفقیت برنامه‌های اقتصادی ترامپ یاد کرده است.
واکنش کاخ سفید و صف‌آرایی موافقان و مخالفانعلیرغم انتقادات فزاینده، کاخ سفید رضایت کامل خود را از عملکرد وزیر خزانه‌داری ابراز کرده است. ترامپ از «شم و نبوغ ذاتی فوق‌العاده» بسنت در هدایت بازارهای مالی تجلیل کرده و کوش دسای (Kush Desai)، سخنگوی کاخ سفید، در بیانیه‌ای اعلام داشت: «او نه تنها استاد بی‌بدیل بازارهای مالی، بلکه یکی از تحول‌آفرین‌ترین وزرای خزانه‌داری در تاریخ معاصر است.»
حامیان بسنت به ماجرای مناقشه‌برانگیز حمایت مالی از پزوی آرژانتین اشاره می‌کنند که سرانجام توسط بوئنوس آیرس بازپرداخت شد. جو لاوورنیا (Joe Lavorgna)، اقتصاددان ارشد در SMBC Americas و مشاور سابق بسنت، اشاره می‌کند که نرخ‌های بهره در سراسر جهان در حال افزایش هستند و برنامه بازخرید اوراق قرضه می‌تواند کارکرد بازار را ارتقا داده و تقاضا برای اوراق خزانه‌داری را افزایش دهد، به‌ویژه آنکه بنیادهای اقتصاد کلان آمریکا همچنان مستحکم است.
یک منبع نزدیک به کاخ سفید نیز نگرانی‌ها پیرامون برنامه بازخرید را «شدیداً اغراق‌آمیز» نامید و سخنگوی خزانه‌داری تأکید کرد که بسنت دقت و مسئولیت‌پذیری بخش خصوصی را با تمرکز بر نتایج ملموس برای مردم آمریکا وارد دولت کرده است.
هشدار کارشناسان پیرامون ریزش دلار و جهش قیمت طلادر سمت دیگر، تحلیل‌گران معتقدند ضربه اعتباری پیش از این وارد شده است. مارک داودینگ (Mark Dowding)، مدیر ارشد سرمایه‌گذاری در BlueBay Fixed Income، تأکید کرد که بازار آن اعتباری را که بسنت گمان می‌کند دارد، برای او قائل نیست.
هفته گذشته هم‌زمان با انتشار خبر طرح بازخرید اوراق، ارزش شاخص دلار کاهش یافت و قیمت جهانی طلا جهش کرد؛ همبستگی معناداری که در ادبیات مالی همواره نشانه‌ای از تشدید ریسک دارایی‌های دلاری به شمار می‌رود. به باور داودینگ، این واکنش آشکارا نشان داد که به اعتبار سیاست‌گذاری‌های کلان مالی آمریکا آسیب وارد شده است.
مجموعه چالش‌های چندگانه خزانه‌داری؛ از هوش مصنوعی تا افت ین ژاپنصعود بازدهی اوراق بدهی بلندمدت آمریکا تحت تأثیر کلاف سردرگمی از بحران‌های هم‌زمانی است که بسنت ناچار به مدیریت یکپارچه آن‌هاست:
سیاست‌های مالی واشنگتن: رویکرد کاهش مالیات‌ها هم‌زمان با افزایش مخارج دولتی، تردیدها را درباره سامان‌یابی کسری بودجه آمریکا تشدید کرده است. کاهش ارزش ین ژاپن: افت شدید ین در برابر دلار، هراس از فروش گسترده اوراق خزانه‌داری آمریکا توسط توکیو برای نجات پول ملی خود را افزایش داده که عاملی برای جهش هزینه‌های استقراض واشنگتن است. بدهی سنگین شرکت‌های هوش مصنوعی: انتشار حجم عظیمی از بدهی‌های شرکتی به‌ویژه از سوی بازیگران فناوری هوش مصنوعی (AI)، رقابتی فشرده در بازار بدهی بلندمدت ایجاد کرده است. تحریم‌های ضدایرانی و تورم انرژی: تشدید تحریم‌های اقتصادی علیه ایران موجب افزایش بهای جهانی نفت و تغذیه نرخ تورم شده که مستقیماً هزینه‌های استقراض آمریکا را صعودی کرده است.اریک والرستاین (Eric Wallerstein)، استراتژیست ارشد کلان در Clocktower Group، هشدار می‌دهد: «خزانه‌داری در میدان‌های بسیار زیادی به طور هم‌زمان مداخله می‌کند. این حجم از اقدامات برای هر نهادی سنگین است، به‌ویژه سازمانی که اکنون با حداقل نیروی انسانی فعالیت دارد.»
طرح جنجالی استفاده از حساب ۹۵۰ میلیارد دلاری فدرال رزروجنت یلن (Janet Yellen)، وزیر سابق خزانه‌داری، در گفتگو با پولیتیکو هشدار داد که مداخلات موضعی به‌ندرت دارای اثرات ماندگار هستند، مگر اینکه نشان‌دهنده چرخش بنیادین در سیاست‌ها باشند.
تصمیم خزانه‌داری برای بازخرید بدهی‌های کم‌معامله، آن هم تنها دو هفته پس از انتشار گزارش فصلی استقراض، تصویر دولتی سراسیمه و ناآماده را در ذهن بازار ایجاد کرد. علاوه بر این، شبکه CNBC به نقل از مقامات ارشد گزارش داد که این وزارتخانه در حال بررسی استفاده مستقیم از موجودی حساب بانکی خود به جای جایگزینی با بدهی‌های کوتاه‌مدت است.
طبق این سناریو، خزانه‌داری با برداشت از حساب سپرده حدود ۹۵۰ میلیارد دلاری خود در بانک مرکزی آمریکا (Federal Reserve)—که محل تأمین مالی تمام پرداخت‌های جاری دولت است—بخشی از بدهی‌های پیشین را تسویه خواهد کرد. این رویکرد اگرچه یادآور مداخلات فدرال رزرو در زمان رکود است، اما تفاوت بنیادین در این است که وزارت خزانه‌داری برخلاف بانک مرکزی، ذخایر پولی نامحدود ندارد.
مارک داو (Mark Dow)، اقتصاددان سابق صندوق بین‌المللی پول، با مقایسه بسنت با استیون منوچین (وزیر خزانه‌داری دور نخست ترامپ) تصریح کرد: «منوچین هرگز دست به چنین مانورهای خطرناکی نمی‌زد. خطر اصلی مداخلات پیاپی این است که بازار متوجه می‌شود شما آن قدرت و اهرمی را که وانمود می‌کردید، در عمل در اختیار ندارید.»
