کمک‌خلبان شرکت هواپیمایی فلای دبی (FlyDubai) که به گفته مقامات نزدیک بود یک پرواز با ۱۸۲ سرنشین به مقصد تل‌آویو را سرنگون کند، پیش‌تر به دلیل نگرانی از گرایش به تفکرات افراطی، توسط کشور مادری‌اش عمان از پرواز ممنوع شده بود.
به گزارش واضح به نقل از اسوشیتد پرس (AP)، یک منبع آگاه از تحقیقات جاری با شرط عدم افشای نام اعلام کرد که این کمک‌خلبان پس از ممنوعیت پرواز در عمان، توسط این شرکت هواپیمایی مستقر در امارات متحده عربی استخدام شد. هنوز مشخص نیست که هنگام استخدام او در امارات، تا چه حد تحقیقات امنیتی و احراز صلاحیت روی وی انجام شده بود. اقدام عمان در ممنوعیت پرواز این خلبان، نخستین بار توسط روزنامه وال استریت ژورنال گزارش شد.
این حمله تروریستی در هواپیما، صنعت گردشگری و هواپیمایی منطقه را دچار بحران کرده و سؤالات جدی در مورد امنیت پرواز و هوانوردی مطرح ساخته است؛ آن هم در خاورمیانه‌ای که هم‌اکنون تحت تأثیر جنگ میان آمریکا و ایران قرار دارد. در حال حاضر یک تحقیقات منطقه‌ای و بین‌المللی درباره این حادثه در جریان است.
در پی این حادثه، امارات متحده عربی تمام پروازهای خود به مقصد اسرائیل را لغو کرده است؛ موضوعی که رفت‌وآمد صدها مسافر را که روزانه میان این دو کشور تردد می‌کردند، با چالش مواجه کرده است. بر اساس گفته‌های یک مقام اسرائیلی، دو کشور بر سر انجام پروازهای بازگرداندن مسافران (Repatriation flights) به توافق رسیده‌اند تا مسافران سرگردان را از روز جمعه به مقصد برسانند.
نخستین پرواز بازگرداندن مسافران کمی پیش از ساعت ۱۱ شب از امارات پرواز کرد و طبق اطلاعات وب‌سایت فرودگاه بین‌المللی بن گوریون، کمی بعد از ساعت ۱ بامداد در تل‌آویو به زمین نشست.
فرودگاه بن گوریون اعلام کرده است که شرکت‌های هواپیمایی «آرکیا» (Arkia) و «ایسرایر» (Israir) پروازهایی را برای ورود از دبی در روز شنبه برنامه‌ریزی کرده‌اند. انتظار می‌رود شرکت «ال عال» (El Al) نیز روز یکشنبه مسافران را از دبی به اسرائیل منتقل کند.
دبی از زمان عادی‌سازی روابط میان اسرائیل و امارات در سال ۲۰۲۰ در قالب پیمان ابراهیم، به یکی از مقاصد محبوب برای شهروندان اسرائیلی تبدیل شده بود.
افزایش نگرانی‌ها درباره افراط‌گرایی و واکنش‌های بینالمللیدونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، به خبرنگاران گفت که اطلاعات اولیه‌ای که دریافت کرده نشان‌دهنده ارتباطاتی میان این حمله و تهران است، اما جزئیات بیشتری ارائه نکرد. ترامپ همچنین تأکید کرد که اگر مشخص شود عوامل ایرانی پشت این حمله بوده‌اند، ایالات متحده «پاسخی بسیار سخت» به آن‌ها خواهد داد.
به گفته یک مقام آگاه، بازرسان اسرائیلی در فرآیند تحقیقات مشارکت دارند اما مدیریت اصلی تحقیقات بر عهده مقامات اماراتی است. این مقام افزود که هنوز مشخص نیست آیا مهاجم عضو یک گروه بوده است یا خیر و در حال حاضر هیچ مدرک مستقیمی مبنی بر ارتباط با ایران وجود ندارد.
بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، مدعی شد که کمک‌خلبان دچار افراط‌گرایی اسلامی شده است، اما مدرکی برای اثبات این ادعا ارائه نکرده است. نتانیاهو در یک پیام ویدئویی گفت: «ما در حال تحقیق هستیم تا مشخص شود آیا او از طرف کسی فرستاده شده است یا خیر، و هر کسی که او را فرستاده باشد، تاوان بسیار سنگینی پرداخت خواهد کرد.»
انور قرقاش، مشاور ارشد دیپلماتیک امارات متحده عربی، این حمله در پرواز فلای دبی را یک «اقدام تروریستی خطرناک» خواند و از شجاعت کاپیتان پرواز برای جلوگیری از وقوع یک فاجعه انسانی تقدیر کرد.
این حادثه آزمونی جدی برای دولت امارات است که همواره به داشتن تدابیر امنیتی قوی علیه فعالیت‌های افراط‌گرایانه شناخته می‌شود. جان آلترمان، رئیس بخش امنیت جهانی در مرکز مطالعات استراتژیک و بین‌المللی (CSIS) در واشنگتن گفت: «اماراتی‌ها به شدت نگران حفظ اعتبار خود هستند. آن‌ها می‌خواهند جهان امارات را مکانی کاملاً امن ببیند، نه کشوری که دچار رخنه امنیتی شدید شده است.»
روایت وحشت در آسمان؛ سقوط ناگهانی پرواز فلای دبی به ارتفاع ۱۵ هزار پاییجزئیات تازه‌ای از این پرواز وحشتناک که سایر خدمه توانستند آن را روز چهارشنبه به‌سلامت در شهر تبوک عربستان سعودی به زمین بنشانند، در حال انتشار است. بر اساس اعلام پادشاهی عربستان، سمیت ماچهار (Smit Machchhar)، کاپیتان مجروح پرواز که به عنوان قهرمان این حادثه شناخته می‌شود، به همراه کمک‌خلبان مهاجم، روز پنجشنبه از عربستان به امارات منتقل شدند.
کاپیتان ماچهار هم‌اکنون در بیمارستانی در ابوظبی بستری و در حال بهبود است. او در یک تماس ویدئویی با نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، با سری بانداژشده و لحنی اشک‌آلود، لحظات رعب‌آور حمله در کابین خلبان را تشریح کرد و گفت: «زخم‌های زیادی برداشته بودم و روی زمین افتاده بودم. برای زندگی‌ام می‌جنگیدم و در یک لحظه فهمیدم اگر بلند نشوم… تمام مسافران جانشان را از دست خواهند داد.»
نخستین نشانه‌های بحران بیش از دو ساعت پس از آغاز پرواز ظاهر شد؛ زمانی که هواپیمای بوئینگ ۷۳۷ ناگهان به ارتفاع ۱۶,۶۰۰ پایی سقوط کرد که شدیدترین افت ارتفاع ثبت‌شده در سامانه‌های رهگیری پرواز است. اما دانیل اشلیشتر، مسافری که در ردیف دوم نشسته بود، گفت که لحظاتی پیش از شیرجه ناگهانی هواپیما، مسافران صندلی‌های جلویی صدای درگیری و تنش شدیدی را از داخل کابین خلبان شنیدند.
ثانیه‌هایی بعد، هواپیما تا ارتفاع ۲۱,۷۲۵ پایی اوج گرفت و سپس دوباره به ۱۵,۰۰۰ پایی سقوط کرد و تا زمان فرود اضطراری در عربستان که بیش از یک ساعت به طول انجامید، در همین ارتفاع باقی ماند.
اشلیشتر گفت: «هواپیما با سرعت بسیار زیادی شروع به پایین رفتن کرد و همه ما به سمت عقب پرت شدیم، گویی نیروی جاذبه ما را به عقب می‌کشید.» او فریادهای کودکان در هنگام سقوط هواپیما را «وحشتناک» توصیف کرد و افزود: «یکی از چیزهایی که هرگز فراموش نمی‌کنم فریاد کودکان بود که می‌گفتند: نمی‌خواهیم بمیریم! نمی‌خواهیم بمیریم!»
کاپیتان مجروح سرانجام موفق شد در کابین خلبان را باز کند و به مسافران اجازه دهد وارد شوند و مهاجم را مهار کنند. هواپیمای بوئینگ ۷۳۷ حامل ۱۷۴ مسافر و ۸ خدمه بود که اکثر مسافران آن را شهروندان اسرائیلی تشکیل می‌دادند.
مسافران کمک‌خلبان را از کابین خارج کرده و روی کف سالن اصلی هواپیما قرار دادند و دستان او را با سیم هندزفری بستند. آن‌ها خلبان مجروح را در چند سانتی‌متری او خواباندند و یک دندان‌پزشک حاضر در پرواز به مداوای زخم‌های خلبان پرداخت. اشلیشتر و دکتر شوتا موسایف (دندان‌پزشک) هر دو تأکید کردند که هیچ چاقو یا سلاح دیگری در قسمت جلویی هواپیما دیده نشده است. اشلیشتر درباره کاپیتان گفت: «خون زیادی روی زمین می‌دیدم و با توجه به شدت جراحاتش، باورم نمی‌شد که هنوز زنده است.»
